Waterschap op bezoek in Utrechtse Heuvelrug: ‘Weersextremen leiden tot uitdagingen in waterbeheer’

HEUVELRUG Twee maal per jaar legt het algemeen bestuur van waterschap Vallei en Veluwe een werkbezoek af, in het eigen werkgebied of daarbuiten. Tijdens een gebiedsexcursie op 20 juni in de gemeente Utrechtse Heuvelrug kon het algemeen bestuur dit keer ervaren wat de toenemende weersextremen en bijbehorende waterproblematiek betekenen in de praktijk, en hoe  het waterschap met partners werkt aan oplossingen.

Zo stond er een rondleiding op twee landgoederen op het programma. Door een combinatie van hevige regenval in korte tijd en kwelwater ontstaat zo nu en dan wateroverlast op landgoed Anderstein in Maarsbergen. Tegelijkertijd staat tijdens droge zomers het grondwater te laag, waardoor de bomen die er groeien verder moeten zoeken met hun wortels. Er werden daarom de afgelopen jaren verschillende maatregelen getroffen, zodat de waterhuishouding beter te sturen is. Zowel om in droge perioden meer water op te vangen, als om het overtollige water beter te kunnen afvoeren in zeer regenachtige perioden. 

Op Landgoed Den Treek-Henschoten gaat de droge natuur van de hoger gelegen Utrechtse Heuvelrug geleidelijk over in de natte natuur van de lager gelegen Gelderse Vallei. Beide natuurtypen kennen hun eigen beheer, herstel en ontwikkeling. Op dit landgoed wordt zowel gewerkt aan het creeëren van nieuwe natuurgebieden als aan natuurherstel van bestaande natuur. Bijvoorbeeld door middel van vernatting van (te) droge gebieden.

SAMENWERKEN IN DE BLAUWE AGENDA

Het water op de Heuvelrug heeft veel functies: inwoners, landbouw, industrie en natuur zijn ervan afhankelijk. ,,In de gemeente Utrechtse Heuvelrug werd daarnaast in 2024 veel overlast ervaren vanwege hoog grondwater”, meldt het waterschap. ,,Dit onderwerp is dan ook meerdere malen aan bod gekomen in de vergaderingen van het algemeen bestuur. Toenemende weersextremen met bijbehorende droogte en wateroverlast, en steeds meer druk op de ruimte maken dat waterbeheer in dit gebied uitdagender wordt. Tijdens de excursie werd het bestuur bijgepraat door de Provincie Utrecht en Stichting Utrechtse Heuvelrug over De Blauwe Agenda, een samenwerkingsverband waarin we ons samen met onze partners inzetten voor een toekomstbestendig watersysteem, met ruimte voor de verschillende functies.”

HALVERWEGE BESTUURSTERMIJN

Tijdens de lunch op Boerderij de Weistaar vestigde dijkgraaf Marijn Ornstein de aandacht op het feit dat het algemeen bestuur halverwege is qua bestuurstermijn. Zij benoemde wat er al bereikt is in de afgelopen 815 dagen, zoals het vaststellen van een lange-termijnvisie op zuiveren, en het actualiseren van onze Blauwe Omgevingsvisie (BOVI2050). ,,En wat betreft uw termijn, durf ik wel te stellen dat afgelopen jaar en de laatste paar maanden veel samenkwam wat het waterschapswerk markeert. Van hoogwater op de rivieren, naar extreem veel regenval en bijbehorende hoge grondwaterstanden. En inmiddels hebben we te maken met droogte. Tijdens onze bezoeken van vandaag zien we hoe we als waterschap met onze partners werken aan oplossingen.”