Het verhaal van een straat: Molenweg/Korte molenweg Doorn

DOORN Molenweg. Doet een beetje denken aan de mop over het wegrestaurant. ‘Ken je de mop van het wegrestaurant? Weg restaurant.’ Bij de Molenweg is het net zo. De Molenweg heet dan wel zo, maar de molen is weg. Molen weg dus. De molen die er ooit gestaan heeft zou nu aan de Achterweg, hoek Langbroekerweg gestaan hebben.

door Annet Werkhoven

Althans, volgens de auteurs van het boek: ‘Doorn in 1932. Grondgebruik en eigendom.’ Op bladzijde 36 staat namelijk: (…) De Wieken. Op de hoek van de huidige Achterweg en de Langbroekerweg (kaart 6, A318) stond in 1832 een korenmolen, behorende tot Huis Doorn. De geschiedenis van deze molen gaat terug tot de twaalfde eeuw. De oorspronkelijke molen stond tot aan het begin van de zeventiende eeuw wat noordelijker dan die van 1832. In 1635 kwam deze in bezit van Huis Doorn, en zo uiteindelijk ook in eigendom van Munter. In 1862 werd ‘De Wieken’ gebouwd op de locatie van de oude molen.(…)

UNIEKE STATUS QUO

De verwijzing naar kaart 6 betreft een van de plattegronden van het grondgebruik en eigendom en gaat over het Moleneind. Maar wie is Munter? Dat is A.C.W. Munter, in de negentiende eeuw een van de drie grootgrondbezitters in Doorn die samen 48 procent van het Doornse grondgebied in handen hadden. Een unieke status quo op dat moment, want na de dood van die drie versplinterde het grondbezit weer.

De anderen waren overigens J.D.C.C.W. d’Ablaing van Giezenburg (van Moersbergen) die ruim 19% in bezit had en G.C.C.J. van Lynden van Sandenburg, met ruim 5 procent. De bewoner van Huis Doorn, A.C.W. Munter had ruim 23 procent van het grondgebied in handen.

CAMPANELLA OF CAPANELLA?

De oude foto toont een van de omstreeks 1750 gebouwde arbeiderswoningen van Huis Doorn. De naam is Capanella en het staat aan de Molenweg, net voorbij de splitsing met de Korte Molenweg. Soms zijn er foto’s waarop het huis de naam Campanella krijgt. Campanella betekent klokje; onder andere Franz Liszt heeft een Campanella voor piano geschreven, een werk dat klinkt als een klok. Maar of Capanella en Campanella met elkaar verwisseld mogen worden, weet ik eigenlijk niet.

Het huis Capanella is een rijksmonument. Op de site van rijksmonumenten staat een leuke reactie van Ria Kilian- Kalsbeek in verband met het huisje: ,,Mijn opa was hovenier bij de keizer en mijn oma kookte voor de keizer. Het waren mooie jaren en ik ben vaak in Huis Doorn geweest. Mijn opa en oma woonden op Capanella (dus niet Campanella) met een hertenkamp naast de deur, prachtig.”

ARBEIDERSWONING

Verder staat er ongeveer het volgende over het huis op de site: De arbeiderswoning, genaamd Capanella, is gelegen ten noord-westen van het Huis Doorn. Het is niet meer in originele staat en was oorspronkelijk gedekt met een rieten kap. Tegenwoordig wordt het huis overkapt door een met Hollandse pannen gedekt schilddak met royale overstek. De overstek wordt gedragen door twee onbewerkte boomstammen. De gevels hebben een niet regelmatige venster- en deurindeling. De noordgevel is in 1991 voorzien van een muurschildering.

De nieuwe foto van 23 januari 2024 is ongeveer op dezelfde plek genomen als de oude foto. Wat mij iedere keer weer opvalt is die mooie muurschildering op de aanbouw. Slim gevonden om de doosvormige aanbouw wat acceptabeler te maken. Nu is het, vooral van de kant vanaf de Korte Molenweg, een fraai gezicht. Het huisje heeft een bijzondere plek en is een blikvanger aan de Molenweg.